Mình vừa trở về sau một tuần ở đảo.
Một tuần ở đảo là được ngắm thủy triều lên rồi lại xuống. Nước biển rút đi, để lộ những mảng đá của thềm lục địa, những con lạch nhỏ ngoằn ngoèo dẫn ra biển. Người ta lội nước bắt hải sâm, nhum biển, cá, ốc, cua… Mọi thứ diễn ra chậm rãi, bình thản như thể biển đã quen với nhịp sống ấy từ ngàn đời.
Một tuần ở đảo là những buổi nằm võng, nhìn bầu trời cao đến vô cùng, lắng nghe tiếng gió và hít đầy lồng ngực mùi mặn mòi nguyên sơ của biển khơi.
Nhắc đến bầu trời, một tuần ở đảo còn là những đêm đầy sao. Lâu lắm rồi mình mới thấy bầu trời nhiều sao đến vậy, dễ dàng nhận ra sao Antares đỏ rực trong chòm Bọ Cạp. Rồi những buổi bình minh vươn lên hùng vĩ từ mặt biển và hoàng hôn như một quả trứng muối khổng lồ, chầm chậm chìm xuống phía chân trời, đỏ rực và tròn trịa.
Một tuần ở đảo cũng là những buổi đi chợ, ăn quán địa phương, ghé làng chài, ngồi nói chuyện với chị Thứ về cuộc sống trên đảo. Chị kể về những mùa biển động, về sinh kế bấp bênh, về nỗi lo con cái, về những điều rất đời thường mà mình ở đất liền ít khi nghĩ tới. Chính những câu chuyện ấy khiến mình hiểu hơn và yêu hơn văn hóa Nam Trung Bộ – một vùng văn hóa trước đây còn rất lạ với mình.
Một tuần ở đảo là những chuyến băng qua rừng nguyên sinh. Con đường mát rượi, hai bên là cây cối xanh mướt, trên đầu là những cối xay gió khổng lồ miệt mài quay, phía xa là ngọn núi lửa cổ ngàn năm đã ngủ yên. Cuộc sống thành thị hiếm khi dành cho người ta những chuyến đi thong thả đến thế.
Một tuần ở đảo là những gương mặt chất phác, hiền lành; là lũ trẻ ngoan ngoãn, đám thanh niên đầy hoài bão và những người lớn tuổi luôn gọi mình bằng “con” nghe vừa gần gũi vừa ấm áp. Sau bữa cơm chiều, các gia đình trải chiếu ngoài hiên nằm dài, đón ngọn gió Nam miệt mài thổi qua đảo. Hình như ở đây người ta chẳng tức giận bao giờ.
Một trong những điều mình ấn tượng nhất ở Phú Quý lại là… chó. Chó ở đây được nuôi để làm bạn, chứ không phải để trông nhà. Trên đảo, người ta có thể để xe qua đêm mà chẳng buồn rút chìa khóa, cửa nhà cũng không nhất thiết phải khép kín. Thế nên lũ chó cứ nhởn nhơ lim dim ngủ, tỉnh dậy thì rượt đuổi nhau, rồi lại nằm dài dưới bóng râm, hoặc lon ton ra biển mỗi khi thủy triều xuống.
Ở một nơi mà thiên nhiên vừa đẹp đến choáng ngợp, vừa khắc nghiệt với gió bấc, biển động, bão tố và cái nắng bỏng rát, con người và cả những con vật lại hiền dịu đến lạ.
Vì thế, sau một tuần ở đảo, mình nghĩ nhiều về chuyện biết sống. Biết sống là ung dung hơn một chút. Là để cuộc sống được vui trước khi nghĩ đến chuyện giàu nghèo. Mà chữ vui ấy cũng vô cùng.
Với chị Thứ, vui là biển động ít để chồng có thể ra khơi bình an; là cậu con trai chịu học hết cấp ba; là cô con gái không phải lấy chồng quá sớm. Với cô Bảy, vui không phải là bán được thật nhiều bánh xèo mực sữa, mà là khi khách ăn xong, chấm miếng bánh vào trứng luộc, cuốn cùng rau cô tự trồng rồi cười bảo: “Ngon quá!”, và hẹn sẽ quay lại. Còn với cậu chó đốm ở homestay, niềm vui đơn giản là ngày nào cũng có một anh khách mang phần đồ ăn thừa về cho ăn no căng bụng. Hôm thì hộp cơm rang, hôm thì cây xúc xích. Thế là đủ để cái đuôi vẫy tít.
Mình không biết rồi có trở thành một người thật sự biết sống hay không. Nhưng mình muốn cố gắng. Bởi người biết sống, theo mình, không phải là người có nhiều nhất, mà là người tận hưởng được nhiều vẻ đẹp nhất của cuộc đời, bất kể giàu hay nghèo. Khái niệm ấy vốn vô chừng, mỗi người sẽ có một cách định nghĩa riêng. Nhưng nhìn một lượt, mình cứ thấy người biết sống là người biết đủ. Khi ấy, tham vọng thôi sôi réo. Người ta mới có thể lắng nghe trọn vẹn những tiếng thì thầm rất khẽ quanh mình: tiếng sóng vỗ, tiếng gió luồn qua hàng dương, mùi mặn của biển trong hơi thở, hay đơn giản là tiếng ai đó gọi mình bằng một tiếng “con” đầy yêu thương.
Một tuần ở đảo Phú Quý vì thế đã dạy mình cách kháng cự với lòng tham lúc nào cũng đói khát của chính mình. Sóng biển vẫn rì rào rất nhẹ. Mùi mặn vẫn lẩn khuất trong gió, không đủ nồng để nhận ra ngay. Nếu cứ vội vàng bước, cứ thở gấp và sống gấp, có lẽ mình sẽ chẳng thấy gì ngoài tiếng gió tạt qua tai.
